Wat zijn veiligheidsschoenen en wanneer zijn ze verplicht?
Op de werkvloer behoren voeten tot de meest kwetsbare lichaamsdelen. Of je nu in de agrarische sector werkt, in een magazijn staat of buiten met machines bezig bent: de juiste voetbescherming kan het verschil maken tussen een veilige werkdag en een ernstig ongeluk. Veiligheidsschoenen voor optimale voetbescherming spelen daarin een centrale rol, maar er bestaat nog veel onduidelijkheid over wanneer ze precies verplicht zijn, welke soorten er zijn en hoe je de beste keuze maakt voor jouw situatie.
In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over veiligheidsschoenen en werklaarzen, zodat jij goed geïnformeerd aan de slag kunt.
Wat zijn veiligheidsschoenen precies?
Veiligheidsschoenen zijn beschermende schoenen die speciaal zijn ontworpen om de voeten te beschermen tegen risico’s op de werkvloer. Ze voldoen aan specifieke Europese normen en zijn uitgerust met verstevigingen, zoals een stalen of composiet neus, die de voet beschermt tegen vallende of rollende voorwerpen.
Naast de beschermende neus kunnen veiligheidsschoenen ook andere eigenschappen hebben, zoals een doorslagvaste zool die beschermt tegen spijkers of scherpe voorwerpen, antistatische eigenschappen, hittewerende zolen of waterbestendig materiaal. De term “veiligheidsschoenen” is een overkoepelende naam voor alle schoenen die voldoen aan de Europese norm EN ISO 20345. Deze norm stelt minimumeisen aan de bescherming die het schoeisel moet bieden.
Wanneer zijn veiligheidsschoenen verplicht op de werkvloer?
Veiligheidsschoenen zijn verplicht wanneer er op de werkvloer risico’s aanwezig zijn die de voeten kunnen beschadigen. De werkgever is wettelijk verplicht om een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) uit te voeren. Als daaruit blijkt dat er gevaar bestaat voor de voeten, moet passende voetbescherming worden geboden.
In de praktijk zijn veiligheidsschoenen verplicht in situaties zoals:
- Werken met zware materialen of machines waarbij voorwerpen kunnen vallen
- Werk in de bouw, industrie of agrarische sector
- Omgevingen met scherpe voorwerpen op de vloer
- Werken met gevaarlijke stoffen of vloeistoffen
- Situaties waarbij uitglijden of struikelen een reëel risico vormt
De Arbowet schrijft voor dat werkgevers persoonlijke beschermingsmiddelen, waaronder veiligheidsschoenen, gratis ter beschikking moeten stellen wanneer de risico’s dat vereisen. Werknemers zijn vervolgens verplicht deze te dragen.
Wat zijn de verschillende categorieën veiligheidsschoenen?
Veiligheidsschoenen worden ingedeeld in drie hoofdcategorieën op basis van het beschermingsniveau: S1, S2 en S3. Elke categorie biedt een ander beschermingsniveau en is geschikt voor specifieke werkomstandigheden.
- S1: Basisveiligheidsschoenen met een beschermende neus en antistatische eigenschappen. Geschikt voor droge werkomgevingen.
- S2: Dezelfde eigenschappen als S1, maar met extra waterbestendigheid van het bovenmateriaal. Geschikt voor omgevingen waar af en toe contact met water is.
- S3: Biedt alle bescherming van S2, aangevuld met een doorslagvaste zool. Dit is de meest gebruikte categorie in zware beroepen, zoals de bouw en de agrarische sector.
Daarnaast bestaan er ook werklaarzen die vergelijkbare beschermingsniveaus bieden, maar in de vorm van een laars. Deze zijn populair in de agrarische sector vanwege hun waterbestendigheid en bescherming bij buitenwerk. Werklaarzen met veiligheidsnorm zijn ook ingedeeld in S-categorieën en bieden dezelfde wettelijke bescherming als veiligheidsschoenen.
Wat is het verschil tussen veiligheidsschoenen en werkschoenen?
Het belangrijkste verschil is dat veiligheidsschoenen voldoen aan de Europese norm EN ISO 20345 en een gecertificeerde beschermende neus hebben, terwijl werkschoenen dat niet hoeven te hebben. Werkschoenen zijn comfortabel en duurzaam, maar bieden geen gegarandeerde bescherming tegen specifieke arbeidsrisico’s.
Werkschoenen worden soms verward met veiligheidsschoenen, maar zijn in feite een aparte categorie. Ze zijn ontworpen voor langdurig gebruik en comfort, maar missen de technische beschermingselementen die veiligheidsschoenen verplicht stellen. In situaties waarin bescherming wettelijk vereist is, volstaan werkschoenen dus niet. Wil je zeker weten of jouw schoeisel aan de norm voldoet, let dan altijd op het CE-keurmerk en de aanduiding S1, S2 of S3 op het label.
Hoe kies je de juiste veiligheidsschoenen voor jouw werk?
De juiste veiligheidsschoenen kies je op basis van de risico’s in jouw werkomgeving, het comfort bij langdurig gebruik en de specifieke eigenschappen die jouw werk vereist. Gebruik daarbij altijd de RI&E van jouw werkgever als leidraad.
Houd bij het kiezen van veiligheidsschoenen rekening met de volgende factoren:
- Werkomgeving: Werk je buiten of in een natte omgeving? Kies dan voor S3 of werklaarzen met veiligheidsnorm.
- Comfort en pasvorm: Schoenen die niet goed passen, worden minder gedragen. Een goede pasvorm is essentieel voor dagelijks gebruik.
- Materiaal: Leer is duurzaam en ademt goed, terwijl synthetische materialen vaak lichter zijn en beter waterbestendig.
- Extra eigenschappen: Denk aan hittewerende zolen, elektrische isolatie of extra enkelbescherming, afhankelijk van jouw werkzaamheden.
- Gewicht: Lichte veiligheidsschoenen met composiet neuzen zijn comfortabeler bij langdurig gebruik dan zware stalen varianten.
Pas veiligheidsschoenen bij voorkeur aan het einde van de dag, wanneer je voeten iets opgezet zijn. Zo voorkom je dat ze later op de dag te strak zitten.
Wie is verantwoordelijk voor het verstrekken van veiligheidsschoenen?
De werkgever is verantwoordelijk voor het verstrekken van veiligheidsschoenen wanneer de RI&E aantoont dat voetbescherming noodzakelijk is. Dit is vastgelegd in de Arbowet. De werkgever moet de schoenen kosteloos beschikbaar stellen en ervoor zorgen dat ze geschikt zijn voor de specifieke risico’s op de werkplek.
De werknemer heeft op zijn beurt de plicht om de verstrekte veiligheidsschoenen daadwerkelijk te dragen en goed te onderhouden. Slijtage of schade moet tijdig gemeld worden, zodat de werkgever voor vervanging kan zorgen. In sommige sectoren, zoals de agrarische sector, maken werkgevers collectieve afspraken over voetbescherming via de cao. Het is altijd verstandig om als werknemer actief mee te denken over de juiste keuze, want jij weet het beste wat je dagelijks ervaart op de werkvloer.
Hoe Klep Safety jou helpt met de juiste voetbescherming
Bij Klep Safety begrijpen we dat veiligheid op de werkvloer geen bijzaak is. Wij bieden een compleet assortiment aan veiligheidsschoenen en werklaarzen voor professionals in de agrarische sector en daarbuiten. Of je nu op zoek bent naar lichte veiligheidsschoenen voor dagelijks gebruik of stevige werklaarzen voor buitenwerk in alle weersomstandigheden, wij denken graag met je mee.
Wat wij bieden:
- Een breed assortiment veiligheidsschoenen en werklaarzen in verschillende S-categorieën
- Persoonlijk advies op basis van jouw werkomgeving en specifieke risico’s
- Producten die voldoen aan de Europese norm EN ISO 20345
- Snelle levering dankzij onze ruime voorraad en tweemaal daagse bezorging in de regio
- Begeleiding bij het opstellen of naleven van een RI&E op het gebied van persoonlijke beschermingsmiddelen
Wil je weten welke veiligheidsschoenen het beste passen bij jouw werkzaamheden? Neem contact op met ons team van Klep Safety voor persoonlijk advies. Wij staan voor je klaar.